Всего за 112 руб. Купить полную версию
Dunyoda talim sifati menejmentini takomillashtirish boyicha qator, jumladan, quyidagi ustuvor yonalishlarda tadqiqotlar olib borilmoqda:
talim sifatini kafolatlashning yagona mezonlari va standartlarini belgilashni aniqlash;
talim xizmatlari eksportini rivojlantirish;
talim dasturlarini akkreditatsiyalash milliy tizimlarini muvofiqlashtirish;
sifatni boshqarish texnologiyalarini takomillashtirish;
talim tizimida hususan, texnologiya fanida texnologik jarayonlarni tashkil etishning oziga hosligi va boshqaruv mehanizmini takomillashtirish yollarini malaka oshirish tizimi orqali amalga oshirish masalalarini qayta korib chiqish va oquv korslarida oqituvchilarning boshqaruv mehanizmi faoliyatini yanada takomillashtirish masalalari organilmoqda.
Ushbu muammoning dolzarbligi ilmiy nuqtai nazardan yetarlicha ishlanmaganligi, texnologiya fani, hususan, texnologik jarayonlarni tashkil etish masalalari va boshqaruv mehanizmini takomillashtirish muammolari yuzasidan yetarlicha ilmiy tadqiqot ishlari olib borilmaganligi mavzuning Umumiy orta talim maktablarida texnologik talim jarayonlarini tashkil etish va boshqarish mexanizmlarini takomillashtirish deb nomlashga asos boldi.
Prezidentimiz SHavkat Mirziyaev tomonidan «Bugungi kunning eng asosiy vazifasi hayotimizning barcha sohalarida, ayniqsa boshqaruvda tarmoq boginlarini idora etishda yangicha fikrlaydigan, qiyin damlarda mashuliyatni oz zimmasiga ola biladigan, hayot bilan hamqadam yurishga qodir, imoni pok, bilimdon, ishbilarmon odamlarni topish, ularga ishonch bildirishdan iboratdir», deb tahkidlangan. Zero, boshqaruv sifatining takomillashuvi tegishli sohada erishiladigan yutuq va muvaffaqiyatlarning kafolatidir.
Talim muassasalari boshqaruvi yonalishida kadrlar tayyorlash, talim tizimini rivojlantirishning ijtimoiy-iqtisodiy va pedagogik shart-sharoitlarini organishga mamlakatimiz olimlari R.Joraev, M.Mirqosimov, , S.Turgunov, N.Ahmedova, Q.SHodmonov, M.Yoldoshev/22-26/, shuningdek, MDH olimlari M.Gubanova, V.Gurov, Z.Kretsan, V.Lazarev, N.Nemova, T.SHamova, N.SHmirevalarning ilmiy ishlarida alohida etibor qaratilgan hamda umumiy orta talim muassasalarida oqituvchilarining boshqaruv faoliyatini takomillashtirish, talim tizimi dars jarayonini, hususan, texnologikjarayonlarni tashkil etishning zamonaviy yondashuvlar asosida tashkil etish va innovatsion Talim texnologiyalarini tadbiq etish muammolari tadqiq etilgan/27-29/.
Talim muassasalari rahbar kadrlarini tayyorlash va malakasini oshirish masalalari mamlakatimiz olimlari A.Begmatov, J.Yoldoshev, H.Yoldoshev, M.Quronov, S.Turgunov, N.Ahmedova, M.Yoldoshev MDH olimlari O.Atlasova, Z.Berdnikova, Ye.Grishina, A.Nekrasov, Ye.Tonkonogaya va boshqalar tomonidan organilgan/30-34/.
Respublikamiz tadqiqotchilari R.Ahlidinov, R.Joraev, U.Inoyatov, S.Turgunov va boshqalar, MDH olimlari P.Anisimov, G.Bordovskiy, D.Gorbachevskaya, D.Kutyova, O.Nazarova, I.Pozdnyakova, M.Potashnik, L.Redьko, P.Tretьyakov, shuningdek, xorijlikolimlar B.Cole, E.El-Khawas, J.Goldberg, L.Harvey, D.Westerheijden tomonidan umumiy orta, orta maxsus, kasb-hunar va oliy talim muassasalarida sifat menejmenti tizimini takomillashtirish texnologiyalari ishlab chiqilgan, talim sifati boshqaruvining ozluksiz Talimda, shuningdek, malaka oshirish tizimida maktab oqituvchilarini boshqaruv faoliyatini takomillashtirish orqali talim tizimining sifat va samaradorligini oshirish boyicha ozaro aloqadorligini belgilaydigan omillar ilmiy asoslangan.
SHuningdek, talimda sifatni boshqarish, sifatni kafolatlashda maktab oqituvchilarini boshqaruv faoliyatini yanada takomillashtirish, oliy Talimda sifatni baholash, talim jarayoni ishtirokchilari faoliyatini muvofiqlashtirish va talim sifatini nazorat qilishning pedagogik shart-sharoitlari aniqlangan.
Mamlakatimiz olimlari E.Seytxalilov, SH.Qurbonov, SH.SHaripov, M.Yoldoshev, S.Turgunov, N.Ahmedova MDH olimlari Ye.Kolegova, E.Korotkov, V.Korlov, I.Mazur, V.Fedorov, V.SHapiro va boshqalar, shuningdek, xorijlik olimlar Deborah J.Teeter, Edward Sallis, Franklin P.Schargel, H.James Harrington, Jeffrey J.Burgard, Lawrence A.Sherr, Marmar Mukhopadhyay, Ronald J.Fitzgerald vaboshqalarning tadqiqotlarida jamiyat ijtimoiy-iqtisodiy hayotining turli sohalarida, jumladan, talim sohasida foydalanib kelinayotgan sifatni boshqarish mexanizmlari, shuningdek, malaka oshirish korsi jarayonida oqituvchilarni boshqaruv faoliyatini takomillashtirishning omillari haqida fikrlar (sifatni boshqarishning baholashga asoslangan yondashuvi SWOTtahlil, sifatning yalpi menejmentiTQM tamoyillariga asoslangan kontseptsiya va ISO 9000:2000 xalqaro sifat standartlari talablariga asoslangan yondashuv)berilgan, ularning Talim tizimidagi erishishi mumkin bolgan imkoniyatlari tahlil qilingan/35-42/.
Yuqoridagilardan kelib chiqib, bugungi kunda xalq Talimi xodimlarining malakasini oshirish tizimida maktab oqituvchilarini boshqaruv faoliyatini takomillashtirish orqali talim tizimining sifat va samaradorligini oshirish muammosi boyicha alohida tadqiqot predmeti sifatida organilmaganligini etirof etish mumkin.
Oquv qollanmaning maqsadi umumiy orta talim maktablarida texnologiya fani darslarida texnologik jarayonlarini tashkil etish va ularni boshqarish mexanizmlarini takomillashtirishning omilarini zamonaviy yondashuvlar asosida ilmiy jihatdan asoslab berishdan iborat bolib, vazifalari esa texnologiya fani darslarida texnologik talim jarayonlarini tashkil etish va boshqarish mehanizmini takomillashtirishning ilmiy-metodik va psixo-pedagogik asoslari ishlab chiqish;
texnologik talim jarayonni tashkil etish va boshqaruv mehanizmini takomillashtirishning oziga hos yollari;
texnologik talim jarayonlarini zamonaviy yondashuvlar asosida tashkil etish yollari;
texnologik talim jarayonlarini tashkil etish va boshqaruv mehanizmini takomillashtirishda umumtalim fanlari modullarini integratsiyasi.
texnologik talim jarayonlarini tashkil etish va boshqaruv mehanizmini takomillashtirish tizimi modelini ishlab chiqish;
texnologik talim jarayonlarini tashkil etish va boshqaruv mehanizmini takomillashtirish jarayonida innovatsion talim texnologiyalaridan foydalanish.
Oquv qollanmaning ilmiy yangiligi quyidagilardan iborat:
texnologik talim jarayonlarini tashkil etish va boshqarish mehanizmini takomillashtirish masalalarini ilmiy-metodik asoslari organilgan va ishlab chiqilgan;
texnologik talim jarayonlarini tashkil etish va boshqarish mexanizmini boshqarishni takomillashtirishning psixologik-pedagogik asoslari ishlab chiqilgan;
texnologik talim jarayonlarini tashkil etish va boshqaruv mehanizmini takomillashtirishning mazmun-mohiyati metodik nuqtai nazardan tahlil qilingan va oziga hos yollari organilgan;
texnologik talim jarayonlarini tashkil etish va boshqaruv mehanizmini takomillashtirishning zamonaviy yondashuvlar asosida tashkil etish yollari organilgan va dars jarayonida foydalanish tavsiya etilgan;
texnologik talim jarayonlarini tashkil etish va boshqaruv mehanizmini takomillashtirishda umumTalim fanlari modullarini integratsiyalash masalalari tahlil qilingan;
texnologik talim jarayonlarini tashkil etish va boshqaruv mehanizmini takomillashtirish tizimining «modeli» ishlab chiqilgan.
texnologik talim jarayonlarini tashkil etish va boshqaruv mehanizmini takomillashtirishda innovatsion talim texnologiyalaridan foydalanish masalalari organilgan.
texnologik talim jarayonlarini tashkil etish va boshqarish mehanizmini takomillashtirishning zamonaviy yondashuvlar asosida tashkil etish yollari organilgan.